Budapeşte’de bir Osmanlı mezarı

Macaristan 1526 yılında Mohaç’ta yapılan savaşın akabinde Osmanlı egemenliği altına girdi. Budin (şu an Buda) ülkenin en kıymetli eyaletiydi ve Osmanlı Devleti’nin atadığı valiler tarafından yönetiliyordu. 160 yıllık Osmanlı hâkimiyetinin akabinde 1686 yılında Avusturyalılar tarafından ele geçirildi. 1686 yılında 90 bin kişilik Avusturya ordusu Budin kapılarına dayandığında Budin eyaletinin son beylerbeyi Abdurrahman Abdi Paşa’nın sırf 10 bin askeri vardı. 17 Haziran’da başlayan savaş 2 Eylül’de bitmiş, Abdurrahman Paşa ve askerleri tüm olumsuz şartlara karşın kaleyi 78 gün boyunca hiç takviye alamadan koruyabilmişlerdi. Bu savaş sırasında 70 yaşlarında olan Abdurrahman Paşa, surlar yıkılınca askerlerini de yanına alıp sur içinde kahramanca gayret eder ve Becsi Kapu’da (Beç Kapısı) şehit olur. Kuşatmanın akabinde kale içindeki halk öldürüldü, kimileri kaçmaya çalışsa da soğuktan kırıldı. Uzun bir müddet Avusturyalılar orada Macarların yaşamasına müsaade vermedi. Macarlar, hâkimiyeti geri aldığında Buda’da Abdurrahman Paşa’nın şehit olduğu yerin yakınında onun anısına bir anıt mezar yaptırdı. Mezar taşının bir yüzünde Türkçe başka yüzünde Macarca olarak şöyle yazmaktadır: “145 yıllık Türk egemenliğinin son Buda Valisi Abdurrahman Abdi Arnavut Paşa bu yerin yakınlarında 1686 eylül ayının 2. günü öğlenden sonra ömrünün 70. yılında maktul düştü. Kahraman düşmandı, rahat uyusun!”